عصرآزادی آنلاین / محمدفرجپور باسمنجی
●●●●●●●●●●●●●●
دی ماه سالگرد طلوع زنده یاد غلامحسین ساعدی
《۱۳۱۴تبریز-۱۳۶۴ه.ش پاریس》 است که احمد شاملو شعر مشهور (به نوکردن ماه بربام شدم )را در رثای زندگی ناکام ساعدی سرود و پروفسور کدی استاد تاریخ دانشگاه ییل آمریکا در آثار خاورشناسی خود از غلامحسین ساعدی به عنوان یکی از بزرگان داستان نویس آسیا نام برد.
در دهه های چهل و پنجاه آثارهنری زندهیاد دکتر غلام حسین ساعدی محافل نمایشی و هنری تهران و تمام شهرهای بزرگ کشور را فرا گرفته بود و آثار و نمایشنامه های این نویسندهی چیره دست تبریزی نقل دوستداران فرهنگ و هنر و رسانه ها و محافل عمومی قرار می گرفت.
نگاهی به زندگی و آثار غلام حسین ساعدی که از وی به عنوان پرکار ترین نویسنده و داستان سرا و نمایش نامه نویس ایران در دهه های مذکور یاد می شود، نشان می دهد که قدرت تخیل و قلم منحصر به فرد، وی را در زمرهی نویسندگان و اندیشمندان تاریخ معاصر ایران قرار داده و ارتباط با مردم و روشنفکران و خط و مشی های سیاسی و فرهنگی او شهرت ملی را به دنبال داشته و سفرهای مطالعاتی او به اروپا و آسیا و آمریکا و مسلط بودن به زبان های ترکی آذربایجانی،ترکی استانبولی،فارسی،انگلیسی و فرانسه در دهه های گذشته ساعدی را به چهره ممتاز روشن فکری و نمایندهی وقت جامعهی فرهنگی ایران در آورده بود.
حیف که عمرش طولانی نبود تا شاهد خلق آثار بیشتری از او باشیم و در ۵۰ سالگی در پاریس به دیار باقی شتافت و بیش از صد کتاب ، نمایشنامه و داستان از وی به یادگار مانده است.
با هم شعر احمد شاملو را در رثای غلامحسین ساعدی با هم بخوانیم:
به نو کردن ماه
بر بام شدم
با عقیق و سبزه و آینه.
داسی سرد بر آسمان گذشت
که پرواز کبوتر ممنوع است.
صنوبرها به نجوا چیزی گفتند
و گزمگان به هیاهوی شمشیر در پرندگان نهادند.
ماه
بر نیامد…
«شاملو به غلامحسین ساعدی»