مردم در تیررَس نیروگاه!

نیروگاه حرارتی تبریز دارای دو واحد بخار هر کدام به ظرفیت ۳۶۸ مگاوات با قدرت تولید عملی ۳۵۰ مگاوات، ساخت شرکت آلستوم فرانسه و دارای دو واحد گازی هر کدام به ظرفیت ۳۲ مگاوات ساخت فیات ایتالیاست که در محوطه نیروگاه حرارتی تبریز واقع شده‌ است و ضرورت دارد تا در توسعه آن نیز از تکنولوژی‌های اروپایی و سبز استفاده شود زیرا این واحد نقشِ دیسپاچینگ و مدیریت انرژی الکتریکی را در منطقه شمال‌غرب کشور بر عهده دارد.

یک فعال حوزه نیروگاهی در آذربایجان شرقی، استفاده از سوخت مازوت و آلودگی هوا و مصرف بیش از حد آب را از جمله مشکلات نیروگاه تبریز عنوان کرد و گفت: این نیروگاه برای اینکه برق تولید کند سالانه به ۸ میلیون متر مکعب آب نیاز دارد در حالی که نیروگاه سهند که زیر مجموعه این نیروگاه است برای تولید برق کمتر از یک دهم ین نیروگاه آب مصرف می‌کند.

“حسن خیری” افزود: برای خنک کردن نیروگاه در فصل تابستان دو هزار مترمکعب در ساعت آب نیاز داریم که در زمستان این میزان به یکهزار مترمکعب کاهش می‌یابد و همین مصرف زیاد ضرورت ایجاد نیروگاه جدید و بهینه سازی و به‌روزرسانی نیروگاه فعلی را دوچندان کرده است.

وی در مورد میزان آلایندگی این نیروگاه اضافه کرد: بالا بودن میزان گوگرد در این نیروگاه موجب تولید دود بیشتر و آلودگی هوا می‌شود و قابل کتمان نیست اما نیروگاه ناچار است در روزهایی که گاز موجود نیست از سوخت مازوت برای تولید برق استفاده کند!

خیری در مورد نصب فیلتر بر خروج دودکش‌ها نیز تاکید کرد: هیچ نیروگاهی در ایران چنین فیلتراسیونی ندارد زیرا هزینه آن بسیار بالاست و تا ۵۰ درصد ساخت یک نیروگاه هزینه‌بَر است لذا واحدهای تولید برق در این نیروگاه بیش از ۷۵ هزار ساعت است که مُدام کار می‌کنند و اورهال نشده‌اند در حالی که باید سر ۵۰ هزار ساعت اورهال شوند!

یک کارشناس حوزه محیط زیست در آذربایجان شرقی با اشاره به اینکه نیروگاه حرارتی تبریز روزانه بیش از ۵ هزار مترمکعب آب مصرف می کند گفت: این موضوع، خسران بزرگی برای منابع محدود آبی کلا‌ن‌شهر تبریز است.

“احمد بایبوردی” با اشاره به اینکه تمام واحدهای نیروگاهی استان کم و بیش با این مشکل روبرو هستند ولی وضعیت نیروگاه تبریز حادتر است افزود: نبود سیستم موثر و مناسب برای تصفیه آب مصرفی در نیروگاه در عمل موجب هدر رفت بیش از ۹۰ درصد آب مصرفی در این واحد می شود.

وی، سیستم سنتی آب چرخانی در نیروگاه را یکی از دلایل عمده هدر رفت آب در نیروگاه تبریز دانست و اضافه کرد: متاسفانه سیستم آب چرخانی نیروگاه حرارتی تبریز به شکل سنتی اداره می شود و چون در اختیار بخش خصوصی است این بخش از آن به عنوان اهرم فشار استفاده می کند و در برابر هر اعتراض زیست محیطی تهدید به قطع تولید برق می‌کند.

بایبوردی تاکید کرد: باید اذعان داشت با فاصله زیادی از تکنولوژی دنیا در بحث فن آوری نوین در عرصه نیروگاه‌ها عقب هستیم و در حال حاضر توجه به پنل‌های خورشیدی برای تولید برق در دستور کار جدی کشورهای پیشرفته قرار دارد حال انکه در کشور ما همچنان بر مدیریت و بهره برداری از واحدهای با سوخت‌های فسیلی و آب‌بَر متمرکز است.

وی یادآور شد: شواهد نشانگر آن است که متاسفانه سرمایه‌‌ گذاری‌ها بر اساس مِتد و شیوه‌های پیشرفته برای به روزرسانی تکنولوژی‌های تولید برق به موقع انجام نشده و به هر شکل، این مردم هستند که آسیب می بینند.

این کارشناس مطرح محیط زیست خاطرنشان کرد: با انجام اقداماتی معین و دقت در بهره برداری و توجه به اصول مشخص، می‌توان به مقدار زیادی در مصرف آب در نیروگاه ها صرفه جویی کرد و از این طریق علاوه بر اینکه کمک قابل ملاحظه ای به اقتصادی ملی و رشد سیستم کشاورزی می شود، از لحاظ اقتصادی نیز سرمایه هنگفتی ذخیره می شود.

طبق اظهارات برخی از کارشناسان، گویا سالانه بیش از ۸ میلیون مترمکعب آب در نیروگاه تبریز بخار می‌شود در حالی که در نیروگاه‌های جدید میزان مصرف آب تا ۹۵ درصد کمتر است.

از سوی دیگر، سالانه ۴ میلیون مگاوات یا همان ۴ میلیارد کیلووات برق در این نیروگاه تولید می‌شود اما به دلیل فرسوده بودن دستگاه‌ها و قطعات، بهره‌وری تولید در این نیروگاه حدود ۳۶ درصد است در حالی که در نیروگاه‌های جدید و سیکل ترکیبی بهره وری بین ۵۸ تا ۶۰ درصد است.

متخصصان تاکید دارند با احداث نیروگاه جدید در تبریز، ضمن اینکه از مصرف ۸ میلیون مترمکعب آب جلوگیری می‌شود می‌توان از سهمیه آب آن نیز در شهرک‌های صنعتی منطقه مصرف شده و اشتغال زایی به عمل آید.

توسعه نیروگاه فعلی و ساخت نیروگاه جدید در تبریز بسیار ضروری است زیرا سوخت مازوتی که در اختیار نیروگاه قرار می‌گیرد دارای گوگرد بالایی بوده و همین امر موجب خروج دود بیشتر در موقع تولید برق می‌گردد.

آن‌طور که معاون عمرانی استاندار آذربایجان شرقی می‌گوید گویا شرکت نیرو آتیه صبا متعهد شده، اجرای طرح اصلاح خنک‌کاری نیروگاه را تا یک ماه آتی و پروژه بازتوانی آن را تا سه ماه آینده شروع کند که البته به بعد از فصل سرما قَد می‌دهد.

“ظفر محمدی” در نشست مشترک با مدیرعامل نیروگاه تبریز، دو پروژه مهم اصلاح سیستم خنک‌کننده از حالت تر به هیبریدی و بازتوانی نیروگاه تبریز را به آنها گوشزد کرده تا تصمیمات اجرایی برای تسریع در روند آنها اتخاذ گردد اما اینکه تا چه حد عملیاتی شود احتمالاً تضمینی وجود نداشته باشد!

بدین ترتیب و به اعتقاد کارشناسان، اصلاح سیستم خنک‌کاری از طرح‌‌های اساسی برای افزایش تولید برق، بهبود بهره‌وری، کاهش آلایندگی و کاهش مصرف آب در نیروگاه تبریز محسوب می‌شود تا این واحد به یکی از نیروگاه‌‌های پیشرو در بهینه‌‌سازی مصرف آب و ارتقای راندمان تولید تبدیل گردد.