عصرآزادیآنلاین: زهره نبی زاده – کارشناس ارشد سینما
«فرانکنشتاین (Frankenstein)» محصول ۲۰۲۵ از نت فلیکس، به نویسندگی و کارگردانی گیرمو دل تورو است که با اقتباس از رمانی به همین نام اثر مری شلی منتشر شده در سال ۱۸۱۸ ساخته شده است. اسکار آیزاک در نقش ویکتور فرانکنشتاین و جیکوب الوردی در نقش هیولا (مخلوق فرانکنشتاین) بازیگران اصلی این فیلم هستند .
این فیلم که در ژانر علمی تخیلی ساخته شده را می توان اقتباسی آزاد از اثر اصلی (رمان) دانست زیرا تغییرات قابل توجهی در ساختار روایی، شخصیت ها، روابط بین آنها و از همه مهم تر نتیجه و فرجام فیلم صورت گرفته است. اما به لحاظ زمان و مکان به اصل اثر وفادار مانده، فیلم به سبک رمانتیسم و نماهایی گوتیک در معماری، اکسسوار و پوشش ها را به خود گرفته است. این فیلم دو اپیزودی است در واقع روایت دوگانه ای از فرانکنشتاین و مخلوق وی می باشد. (اگرچه در رمان روایتگر تنها کاپیتان کشتی است.) فیلمساز با فلش بک های متعدد به روایت پیدایش هیولا از زبان فرانکنشتاین در اپیزود اول و سپس سرگذشت آفریده وی از دیدگاه هیولا در اپیزود دوم می پردازد و بدین ترتیب رویداد های درون فیلم را به پیش می برد.
تم اصلی در رمان و فیلم ترس و سرزنش و پشیمانی است، ترس از پشت تاریک خلق پدیده های جدید، سرزنش دانش و دانشمندان از ورود بی پروا در آفرینش هایی که سرانجام آن روشن نیست و در آخر پشیمانی از فجایع غیر قابل پیش بینی که به بار آورده شده است.
اگرچه ساختن چنین هیولایی در «فرانکنشتاین» حتی با توانابی های علمی امروز دور از ذهن به نظر می رسد، اما تاریخ بشریت مملو از فرانکنشتاین ها و خلق هیولا هایی دیگر است که در واقع بازگوی تم همین فیلم است. نمونه های نزدیک، روشن و در دسترس، پشیمانی آلفرد نوبل از ساخت دینامیت یا رابرت اپنهایمر و آلبرت اینشتین، سازنده و تئوریسین بمب اتم می باشند.
فیلمساز در «فرانکنشتاین» می کوشد جای علت و معلول را عوض کرده یعنی آنچه توسط انسان ساخته شده میتواند از یک هیولای شرور به سمت یک موجود بی آزار و حتی خیر تغییر وضعیت دهد در حالی که هیولای واقعی، سازندگان این پدیده ها هستند اما واقعیت چنین نیست زیرا نزدیک به تمام اختراعات و ساخته های بشری از ابتدا با نیت خوب شروع و سامان یافته اما بعداً مورد سوء استفاده انسان های شرور قرار گرفته است. در هر حال علاوه بر دینامیت و بمب اتم که صفحات جدیدی در جنایات بشری گشودند (در حالیکه در موارد بسیاری باعث رفاه و پیشرفت شده اند) موارد متعدد دیگری همچون هوش مصنوعی نیز می تواند کاربرد دوگانه ای داشته باشد و «فرانکنشتاین» می تواند مجدداً زنگ خطر را به صدا درآورد.
