نگاهی بر تاکید رئیس دولت چهاردهم درباره پروژه بین المللی ربع رشیدی تبریز؛
ربع رشیدی؛ تنها در میدان!؟
عصرآزادی/ شهرام صادق زاده: کارشناسان، حوزه گردشگری را بزرگترین ظرفیت دیپلماسی کشور قلمداد می کنند که در این میان، میراث فرهنگی نیز به عنوان قدرت نرم ملی مطرح است لذا با توجه به داشته های تاریخی و باستانی دیار خود می توان به درجات عالی استفاده از ظرفیت های گردشگری نائل شد.
نکته جالب توجه اینکه، رئیس جمهوری منتخب کشورمان اخیراً در مراسم رونمایی از بخشی از الواح تاریخی ایران در موزه ملی تاکید کرد که اگر ریشههای تمدن، توسعه و آگاهی ما را ببرند، بیهویت میشویم و دیگر نمیدانیم که به کجا باید برویم و لذا هر کجا که بخواهند ما را میبرند.
در این راستا، یکی از مؤسسان سازمان میراث فرهنگی از مسعود پزشکیان خواست تا اجازه تأسیس دانشگاه بین المللی میراث فرهنگی را صادر نماید و رئیس دولت چهاردهم هم نقبی به ۷۵۰ سال پیش و تأسیس دانشگاه ربع رشیدی در کهن شهر تبریز زد که بسیار قابل تامل بود.
به اعتقاد او، مجموعه تاریخی ربع رشیدی که در زمان خود به ۷ زبان زنده دنیا دانشجو تربیت کرده، در رده دانشگاههای نسل ۴ امروز جهان قرار دارد.
پزشکیان با درک مسئله بی توجهی متولیان فرهنگی به این اثر تاریخی، مدیریت شهر دانشگاهی ربع رشیدی تبریز را بسیار حساب شده دانسته که بر اساس فرآینده خاصی بوده و در عین حال تاکید کرده که نتوانستیم این روش را در نظام مدیریتی فعلی اجرا نماییم.
به گفته آگاهان حوزه باستان شناسی، پروژه بین المللی ربع رشیدی در سال ۱۳۹۵ با مشارکت فعال دانشگاه هنر اسلامی تبریز، معاونت میراث فرهنگی استان آذربایجان شرقی، شهرداری تبریز و مؤسسهٔ باستانشناسی آلمان آغاز به کار کرد و پایگاه پژوهشی ملی آن با پیگیری همین پروژه در سال ۱۳۹۸ مجوز تاسیس گرفت.
طبق پیگیری های عصرآزادی اما، متأسفانه این پایگاه تا به امروز دارای هیچگونه ردیف بودجهٔ اختصاصی نبوده و شامل تأمين اعتبار بودجه پژوهشی نشده است.
جای تأسف است که تاکنون هیچ گونه ردیف بودجهای برای ادامهٔ کاوشهای باستانشناسی و مطالعات مرمتی و حفاظتی ربع رشیدی اختصاص داده نشده و علیرغم پیگیریهای هیئت بين المللي ربع رشیدی که در سال ۱۳۹۸ به ترتيب زمينهساز تأسیس پایگاه ملی ربع رشیدی و همچنین کمیتهٔ بینالمللی میراث مکتوب ربع رشیدی مستقر در پژوهشکدهٔ بینالمللی هنر و میراث فرهنگی ربع رشیدی شد، این پایگاه ملی هنوز هیچ نیروی انسانی فعال تمام وقتی ندارد و معاونت میراث فرهنگی نه تنها نسبت به تأمین ردیف بودجهٔ ملی ربع رشیدی اقدامی نکرده است بلکه هیچ اقدامی برای جذب کارشناسان متخصص نیز انجام نداده است!
این وضعیت اسف بار در حالی است که هیئت بین المللی ربع رشیدی و پژوهشکدهٔ هنر و میراث فرهنگی ربع رشیدی طی ۸ سال گذشته نسبت به تربیت دهها نفر کارشناس باستان شناسی و مرمت و معماری و باستانسنجی در ایران، آلمان و ترکیه با موضوع و محوریت ربع رشیدی کرده است که دارای مدارک و مدارج کارشناسی ارشد، دکتری و پسادکتری هستند به نحوی که اینحجم از تربیت نیروی متخصص در ارتباط با فعالیتهای یک پایگاه پژوهشی ملی در سطح کشور کمنظیر است و شاید بشود گفت که تنها پایگاه میراث جهانی پرسپولیس میتواند به عنوان یک رقیب محسوب شود اما متأسفانه متولیان میراث فرهنگی آذربایجان شرقی هرگز قدردان این نعمت بزرگ نبوده است و نیست!
با این تفاسیر باید گفت رسیدگی به وضعیت بلاتکلیف این پایگاه تاریخی و بین المللی تنها خواسته بحق فعالان فرهنگی و باستان شناسی آذربایجان است که به واسطه طرح اهمیت آن توسط رئیس جمهور دولت چهاردهم باید مدنظر وزارت میراث فرهنگی و سایر متولیان امر قرار گرفته و دچار فراموشی های فرسایشی گذشته نشود.
