هنر؛ بازی با رنگ‌ها یا درمانی برای زخم‌های پنهان؟

هنر‌درمانی، شاخه‌ای علمی در روان‌درمانی، با بهره‌گیری از خلاقیت فرد، مسیری آرام و بی‌واسطه برای ترمیم روان و ذهن فراهم می‌کند. این روش در مراکز مشاوره، بیمارستان‌ها و حتی خانه‌ها، به عنوان یک روش مکمل، به هزاران نفر کمک کرده تا با اضطراب، وسواس، افسردگی، پرخاشگری وخستگی روانی مقابله کنند.

(وجه مشترک تمامی درمانگران هنری توجه به برقراری ارتباط به صورت غیر کلامی و فرایندهای خلاقانه و نیز فراهم آوردن محیطی امن و قابل اعتماد است که افراد در آن احساسات قوی خود را بشناسند و ابراز کنند.) ( پاین؛۱۹۹۳).

هنردرمانی در ایران، هرچند هنوز به اندازه کشورهای دیگر شناخته‌شده نیست، اما نتایج آن ثابت کرده که می‌تواند در کنار درمان‌های رایج، کیفیت زندگی را بهبود دهد. کافی است کمی از نگاه «فقط هنر زیباست» فاصله بگیریم و بپذیریم که هنر، گاهی نسخه‌ای است که مستقیم برای جان ما پیچیده می‌شود.

هنردرمانی ابعاد گسترده ای دارد، نقاشی، کار با رنگ و خط یکی از ابعاد هنردرمانی است، شاید گاهی به نظر برسد که نقاشی و دیگر فعالیت‌های هنری، فقط نوعی سرگرمی یا پر کردن وقت کودکان است. اما واقعیت این است که هنر ـ به‌ویژه نقاشی ـ چیزی فراتر از یک فعالیت تفننی است.

پژوهش‌های نوین نشان می‌دهد که فعالیت‌های خلاقانه مانند نقاشی، کلاژ و مجسمه‌سازی، فراتر از سرگرمی، می‌توانند تأثیر مستقیم بر رشد ذهنی، هیجانی و اجتماعی افرادداشته باشد اضطراب را کاهش داده، تمرکز را افزایش دهند و اعتمادبه‌نفس را بازسازی کنند.

وقتی کودک رنگ‌ها را انتخاب می‌کند، خطوط را می‌کشد و ایده‌هایش را روی کاغذ می‌آورد، در حال تمرین مهارت‌های مهمی چون : ذهن آگاهی، تمرکز، حل مسئله و بیان احساسات است. نقاشی فرصتی می‌دهد تا او بدون نیاز به کلمات، دنیای درونش را نشان دهد و فشارهای روانی‌اش را کاهش دهد.

هنر می‌تواند نقش یک آینه را ایفا کند که احساسات پنهان کودک را بازتاب می‌دهد، و در عین حال، محیطی امن فراهم می‌کند تا او خلاقیت، اعتماد به نفس و آرامش بیشتری پیدا کند. بنابراین، نقاشی تنها یک بازی با رنگ‌ها نیست، بلکه ابزاری ارزشمند برای رشد همه‌جانبه و سلامت روانی فرزند شماست.

وقتی کلمات از بیان احساسات باز می‌مانند، رنگ‌ها و خطوط شروع به سخن گفتن می‌کنند و روال ابراز خواسته های درونی بتدریج شروع و بخشی از فشارها و تنش های روانشناختی کاهش می یابد. بر این اساس به همه والدین گرامی پیشنهاد می کنیم که نقاشی و هنر را صرفا به عنوان یک سرگرمی برای فرزندان شان نبینند، بلکه آن را به عنوان یک فعالیت ذهن آگاهانه، چند بعدی و کمک کننده برای رشد شخصیت فرزندشان در نظر بگیرند و در این زمینه برنامه ریزی های بلندمدت و مستمر داشته باشند، همچنین تلفیق هنر و علم روانشناسی برای کودک، بخصوص در زمینه درمان بخشی از مشکلات اضطرابی، ارتباطی، هیجانی، کلامی و مشکلات تحصیلی  بسیار مفید خواهد بود و والدین بجای اقدام عجولانه بدون مشورت جهت استفاده از دارو برای کودک، می توانند با روانشناسان  هنردرمانگر که دارای مدرک علمی معتبر دانشگاهی هستند مشورت و کمک لازم را دریافت نمایند،

از سوی دیگر همگان بایدتوجه کنند  که به هر جایی مراجعه نکرده و تفاوت بین هنردرمانگران زرد و روانشناسان علمی که از هنردرمانی استفاده می کنند بدانند و به افرادی فاقد مدرک علمی معتبر هستند مراجعه نکنند.