معرفی کتاب:
مرز میان آشوب و نظم؛ بازخوانیِ مفهوم «دودلینگ آرت» در تازهترین اثر هانی نجم
عصرآزادی آنلاین / سرویس فرهنگی – علیرضا نیاکان:
خطخطی کردن، برای بسیاری از ما یادآورِ لحظات پرتوپلا در جلسات خستهکننده یا حاشیهی کتابهای دوران تحصیل است؛ حرکتی ناخودآگاه و بیهدف که گمان میکردیم راهی برای فرار از کسالت است. اما هنرمندانِ پیشرو و روانشناسان، سالهاست که به این خطخطیهای فیالبداهه با نگاهی متفاوت مینگرند. آنها در پسِ این خطوطِ بهظاهر آشفته، دریچهای به ناخودآگاهِ خلاق و زبانی نو برای تصویرگری یافتهاند. هانی نجم هنرمند و پژوهشگر، در جدیدترین کتاب تألیفی خود با عنوان«جستاری بر دودلینگ آرت و نقش آن در توسعه روشهای تصویری در گرافیک» به شکلی جسورانه به سراغِ واکاویِ علمی و تخصصی این پدیده رفته است. این کتاب که بهتازگی توسط نشر سنجاق منتشر شده، نه تنها یک اثر پژوهشی برای دانشگاهیان، بلکه مانیفستی برای تمام هنرمندانی است که به دنبال شکستن چارچوبهای سخت و رسیدن به بیانی اصیل هستند.
کتاب «جستاری بر دودلینگ آرت»، پنجمین اثر تألیفی هانی نجم است که در آن، وی با نگاهی موشکافانه، تلاش کرده تا جایگاه این سبک را در ساحت هنرهای تجسمی بازتعریف کند. برخلاف تصور عموم که دودلینگ را هنری سطحی و سادهانگارانه میپندارند، نجم استدلال میکند که این شیوه، یکی از قدرتمندترین ابزارها برای توسعه زبان تصویری است.
نویسنده در این اثر، دودلینگ را به عنوان نقطهی تلاقی میان شهودِ خالص و تکنیکِ گرافیکی بررسی میکند. او معتقد است که در جریانِ خطخطیهای بدون پیشزمینه، ذهن هنرمند از قیدِ بایدها و نبایدهای آکادمیک رها شده و به فرمهایی دست مییابد که در طراحیهای منطقی و آگاهانه، هرگز مجال بروز پیدا نمیکردند. این کتاب، مسیری را ترسیم میکند که در آن، یک خط ساده میتواند به عنصری کلیدی در طراحی گرافیک، تصویرسازی و حتی برندینگ تبدیل شود.
یکی از جذابترین بخشهای این کتاب، پیوند میان ساحتِ هنر و ساحتِ ذهن است. هانی نجم در این پژوهشِ چندبعدی، تنها به بُعد بصری دودلینگ بسنده نکرده است. او با بررسی تأثیرات دودلینگ بر روانشناسی و هنردرمانی، نشان میدهد که چگونه این عمل میتواند به افزایش تمرکز، کاهش استرس و در نهایت، پرورشِ اعتمادبهنفسِ هنری منجر شود. این کتاب برای طراحان گرافیک که همواره در جستجوی ایدههای بکر هستند، یک منبع الهام است. نویسنده با تحلیل سبکهای مختلف و تکنیکهای گوناگون دودلینگ، به مخاطب آموزش میدهد که چگونه از این شیوه برای حلِ مسائل بصری و خلقِ آثاری استفاده کند که امضای شخصی هنرمند را بر پیشانی دارند.
در فضای هنری امروز، جایی که بسیاری از آثار گرافیکی درگیر تکرار و کلیشههای نرمافزاری شدهاند، رویکردِنویسنده برای بازگشت به دستانِ هنرمند و خطِ انسانی یک ضرورت محسوب میشود. این کتاب به هنرجویان یادآوری میکند که برای خلق اثر فاخر، همواره به تجهیزات پیچیده نیازی نیست؛ بلکه «ارتباط میان دست، چشم و ناخودآگاه» مهمترین داراییِ یک هنرمند است.هانی نجم در این اثر، با رویکردی انتقادی، به جایگاه این هنر در فرهنگ بصری معاصر اشاره کرده و راه را برای کسانی که میخواهند از آشوبِ ذهن به نظمِ بصری برسند، هموار میکند.
این کتاب، حاصلِ تجربهی زیستهی مؤلف در دنیای هنر و سالها تحقیق و تدریس است. مطالعهی این اثر، به تمامی دانشجویان هنر، طراحان، تصویرسازان و حتی کسانی که به دنبال شناختِ ابعاد پنهانِ خلاقیتِ فردی هستند، پیشنهاد میشود.
نسخهی الکترونیکی این اثر، اکنون برای دسترسیِ آسانِ علاقهمندان در سراسر کشور، از طریق پلتفرم «طاقچه» به نشانی. https://taaghche.com/book/246408 در دسترس است. اگر به دنبال افزودنِ ابزاری قدرتمند به جعبهابزارِ هنری خود هستید، این کتاب راهنمایی است که نباید از آن غافل شد.
