عصرآزادی آنلاین / محمد فرج پور باسمنجی
سردبیر وقت الفبای اقتصاد آذربایجان
■ آهنگ توسعه باآهستگی و پیوستگی عجین است.
■برای ساختن ایران’ آموزش حرف و فنون در تمام مراحل بالندگی کودکان و جوانان گنجانده شود.
- ●●●●●●●●●●●●●●
کار ؛تلاش و حرفه آموزی را در سرلوحه برنامه های کودکان و نوجوانان خود قرار دهیم.کودکان’نوجوانان و جوانان باید هرروز در آموزش و فنون باشند.نظم را در زندگی حاکم کنیم.بدون نظم و برنامه به هیچ جا نمی توان رسید.هنرستانها در حرف و رشته های
مختلف راه اندازی شوندو جوانان را با رشته های مورد علاقه آموزش دهند.ایران سرزمین وسیع و دارای مواهب طبیعی بیشمار است.راه جلوگیری از خام فروشی و توجه به ارزش افزوده در اینها نهفته است.کار آفرینی و نوآوری جدی گرفته شوند.و آموخته ها و علوم و تجارب در هم آمیخته شوند و علم و تکنولوژی در همه امور و برنامه ها حاکم باشد.
اینها بخشی از سخنان همیشگی زنده یاد حاج محمد مرتضوی است که همیشه ورد زبانش بود.خودش از کارمندی و کارشناسی وارد مدیریت گمرکات شده بود.پله پله راه ترقی را پیش گرفته و هم در مدیریت بر گمرکات استان های کشور همیشه تجارب و آموخته های خود را در طبق اخلاص می گذاشت و به منابع انسانی و کارکنان و کارمندان خود توجه ویژه داشت و جانشین پروری را در پویایی و سر زندگی یک سازمان و شرکت مقوله اساسی می دانست.
درگمرکات این شعار ورد زبانش بود《اگر کفه ترازوی’صادرات کشور از وارداتش فزونی گرفت اقتصاد پویا را تدریجی خواهیم دید.》آن عزیز سفر کرده خوب دریافته بود توجه به علم مدیریت منابع انسانی میتواند یک سازمان را به اوج برساند و سرمایه انسانی نشاندهنده حجم دانش، مهارت فنی، خلاقیت و تجربه در سازمان است.چرا که بیشترین سهم ارزش اقتصاد جهانی، سرمایه انسانی است که طبق برآوردهای بانک جهانی و مؤسسات بینالمللی پژوهش در حوزه اقتصاد، 71 درصد ثروت کشورهای توسعه یافته را منابع انسانی تشکیل میدهند و در همین راستا حسابداری منابع انسانی تلاش میکند تا مقدار ارزش یک فرد متخصص و با استعداد را در سازمان و بنگاه کمی کند و در واقع سرمایه انسانی سرمایهی اصلی به حساب میآید. در برخی از سازمانهای ایران نیز در طول زمان بر اثر ممارست و کاردانی و کاربلدی و بکارگیری استعداد و انتقال تجارب از بزرگان کارشناسانی سردربرآوردهاند و در تحولات سازمانها و شرکت ها تاثیرگذار بوده اند که یکی از این افراد خودساخته، صدیق ، کاربلد و کارکشته و ادب آموخته همین زنده یاد حاج محمد مهدی زاده مرتضوی است.
بررسی های علمی روان شناسان اجتماعی نشان می دهد که دو درصد کودکانی که متولد می شوند نابغه و از هوش سرشاری برخوردارند و علاوه بر آن پنج درصد کودکان به دلیل تاثیر مثبت والدین؛محیط؛مدرسه؛دوستان و رسانه ها جزو افراد موفق بوده و این هفت درصد در تغییرات عمیق اجتماعی؛فرهنگی؛اقتصادی و سیاسی عالم هستی کار سازند.چنین افراد شامهی تیزی برای آموختن؛تجربه کردن و کار و تلاش و خلق ایده های نو و پرورش آنها و اجرایشان دارند.
مطالعه شکل گیری شرکت های چند ملیتی و سازمان های بزرگ نشان می دهد که استعداد یابی ؛جانشین پروری؛توسعه ؛تشخیص ؛ارزیابی و نگهداشت استعداد ها از برنامه های مدیریت انسانی بوده و توسعه پایدار و پیوسته این شرکت ها و سازمانهای موفق به اهمیت سرمایه انسانی بر می گردد طوری که آخرین برآوردهای پژوهشگران نشان می دهد که 71درصد ثروت ممالک توسعه یافته را منابع انسانی تشکیل می دهد.
با این مقدمه باید گفت:سرمایه انسانی نشان دهنده حجم دانش؛مهارت فنی؛خلاقیت و تجربه بوده و مردان و زنانی که در تحولات مهم جهان نقش داشته اند آنهایی بودند که با نبوغ استعدادها و عملکرد برتر با تکیه بر دانش و تجربه و مدیریت از قابلیت های کمیاب حاصله نیز سود جسته اند….نگارنده این سطور با توجه به ارتباطات اداری و کاری با زنده یاد شادروان سید محمد مهدی زاده مرتضوی چنین قابلیت های شایسته ای را در توان او دیدم و به اعتراف همکاران گمرکی و بازرگانی و تجار وی یکی از خوشنام ترین و کارآمد ترین چهره های کاربلد امور اقتصادی در دهه های اخیر بودند.
قبل از انقلاب که شهردار باسمنج بودند با همکاری روحانی سخت کوش زنده یاد حاج آقا شتربانی بیمارستان پنجاه تختخوابی باسمنج را در نیم قرن پیش که آن زمان در بین شهر های کوچک خبری از بیمارستان نبود، ساختند و بدون کمک های دولتی افتتاح کردند که دهه ها این بیمارستان مهمترین مرکز در مانی پزشکی روستاهای شرق تبریز از دامنه های سهند تا قره چمن بود.
وقتی بعد از انقلاب با تکمیل تحصیلات آکادمیک بازرگانی به گمرگ تبریز پیوست با پشتکار و دانش و اندیشه پله های ترقی را پیمود و سال های سال ریاست گمرگ استان های آذربایحان و خوزستان و جنوب را عهده دار بود و به اعتراف کارشناسان و مدیران وی با نظرات صائب و کارشناسانه جزو افراد تاثیر گذار در این حوزه بودند و در تدوین سیاست ها و آیین نامه ها، مشاور امین روسای سازمان های اقتصادی و وزرای وقت اقتصاد و دارایی وبازرگانی عمل می کرد و بارها به عنوان مدیر ارشد گمرکات کشور انتخاب شدند.
وقتی با کوله باری از تجربه و کار و تلاش سی ساله اقتصادی به اتاق تبریز دعوت شدند با رای اعتماد تجار و بازرگانان تبریزی سکاندار اتاق تبریز به عنوان قدیمی ترین اتاق تجار کشور بودند و یک دهه به عنوان قائم مقام از ارکان اتاق مورد وثوق هزاران تاجر و بازرگان و تولید کننده و صنعتگر بودند.
شادروان مرتضوی در حل و فصل مشکلات این قشر اقتصادی از هیج کوششی در محافل و انجمن ها و سازمان های اداری و دولتی دریغ نمی کرد.در برپایی کار گاه های آموزشی و نشست های تخصصی پیشرو بود و بخشی از برپایی باشکوه همایش های ملی توسعه صادرات غیر نفتی کشور که هنوز هم در تبریز برگزار می شود مدیون زحمات اوست.
در نشست و برخاست با جوانان نوپای فعال در حوزه کسب و کار لب کلام وی تلاش مداوم و مستمر دقت در امور و تولید کالا و خدمات کیفی بود. وی از جوانان کار آفرین می خواست که همیشه یاد گیرنده باشند و تولید هرنوع کالا و خدمات باید با اسلوب استاندارد و نهایت کیفیت باشد.
وی راه ثروتمند شدن را صاحب کار بودن؛پادر کار بودن؛و صلاحیت کار کردن درست و حساب شده می دانست و معتقد بود که هر جنسی که تولید می شود یا خدمت که می خواهد به عموم عرضه شود باید با میل ؛ذائقه و نیاز مشتری طراحی و تولید شود، به کار فرمایان توصیه می کرد که برای ماندن در بازار به حق و حقوق نیروی کار خوب برسند و با آموزش و ایجاد انگیزه در کارگران کیفیت تولید انبوه خود را روز به روز ارتقا دهند.
وی می گفت کسب و کارها را باید کوچک و حساب شده آغاز کرد و تدریجا با مد نظر گرفتن شرایط بازار توسعه داد و پیشرفت باید آهسته و پیوسته صورت گیرد.
وی اعتقاد داشت که نظام تولید و صادرات ایران بارقابت و کیفی و با لحاظ استاندارد جهانی ممکن است و صداقت و درستی لازمه ماندگاری در بازار و رونق کسب و کار است و رضای خالق در کنار رضای مخلوق است.
وقتی فکر انتشار نشریه الفبای اقتصاد آذربایجان را مطرح کرد و انتشار آن را به عهدهی نویسنده این سطور به عنوان سردبیر و فرزند عزیزش سید عطا به عنوان مدیر مسئول گذاشت، گفت که تبریز و آذربایجان در اقتصاد و تجارت و صنعت پیشرو و قدر بوده و شکل گیری بزرگترین بازار قدیمی و سرپوشیده جهان در جوار جاده ابریشم در قلب تبریز کهن گواه این مطلب است که تبریز می تواند همچون گذشته یکی از شهرهای پر آوازه اقتصادی جهان شود و تبلیغ ؛بازاریابی و رسانه های اقتصادی و توسعه مراودات و ارتباطات بین الملل از لوازم ان است.
زنده یاد مرتضوی با همه طبقات اجتماع مماشات خوبی داشت وافکار و اخلاق حسنه وی را در بین افکار عمومی برجسته کرده بود. در نزدیک به یک دهه خدمت صادقانه در اتاق تبریز بعد از سی سال خدمات گمرکی با در نظر گرفتن سال ها خدمت در استانداری وی را مردی آبدیده؛ادب آموخته و دلسوز اجتماع و مردم ساخته بود. همیشه خود را خادم مردم و رفاه و آسایش و توسعه و آبادانی را لایق فرزندان ایران بزرگ می دانست و صداقت؛درستکاری؛دوری از هرگونه تقلب و رانت و کار و تلاش و سازندگی و تولید را لازمه هر نوع پیشرفت ذکر می کرد …
یاد و خاطره این مرد سخت کوش و صدیق و پاکدست و کار بلد را درچهارمین سالگرد آن سفر کرده عزیز و خوشنام گرامی داشته و با نثار فاتحه ای از پروردگار بزرگ غفران اللهی طالبیم. امید که زندگی و خدمات آن مرد نیکونام الگوی نسل های آینده باشد که ساختن ایران و خادمیت مردم را در سر دارند.