"عصرآزادی" راهکارهای مقابله با چالش حضور موتورسواران در سطح معابر را به مناسبت روز جهانی صنعت موتورسیکلت بررسی میکند؛
ایران؛ بهشت موتورسواران!
جانشین پلیس راهنمایی و رانندگی میگوید در حالی که از دهه ۸۰ به بعد تعداد موتورسیکلتها بیش از ۱۶۰ درصد افزایش یافته اما اقدامات فرهنگی و زیرساختی متناسبی محقق نشده است!
عصرآزادی/ شهرام صادق زاده
بدون شک گردش و تفریح با موتورسیکلت، یک حس هیجانانگیز و استثنائی است و طبیعتاً موتورسیکلتهایی با صداهای ناهنجار تنها بخشی از تجربهای هستند که به ما اجازه میدهند باد را احساس کرده و مناظر را به شکلی تجربه کنیم که خودروها نمیتوانند با آن رقابت کنند، اما با وجود این همه هیجانات لحظهای، سفر با موتورسیکلت ریسکهای واقعیای به همراه دارد که اغلب تا زمانی که دیر شود، نادیده گرفته میشود و اتفاقاً آمار مربوط به آسیبها و مرگومیر ناشی از تصادفات با این وسیله نقلیه ناایمن، هنگامی که دقیقتر بررسی شود، نگرانکننده شده و ممکن است ما را وادار کند پیش از سوار شدن بر موتور، دو بار فکر کنیم و از اتفاق ناگوار جلوگیری نماییم!
مناسبت ۲۱ ماه ژوئن به عنوان “روز صنعت موتورسیکلت” از جمله مناسبتهایی است که در صورت بررسی و آسیبشناسی تخصصی از سوی تشکلهای مردمی، متولیان دولتی و کارخانههای موتورسیکلتسازی میتواند به طرز قابل توجهی بر مرتفع نمودن چالشها و مشکلاتی که از بابت تردد این وسیله نقلیه ناایمن در سطح معابر به وجود میآید تاثیر گذاشته و فرصتهای جدیدی را برای رشد و توسعه این صنعت در داخل کشور فراهم آورد.
در حقیقت، موتورسواری یکی از محبوبترین تفریحات جوانان در ایران است تا از زندگی پرهیاهو و ایام جوانی خود لذت ببرند، همچنین در شهرهای بزرگ کشور برای امرار معاش و تردد در خیابانها از موتورسیکلت استفاده میکنند زیرا با این وسیله به راحتی ترافیکهای سنگین را پشت سر گذاشته و سریعتر از خودروها به مقصد برسند اما با تمام این مزایا، متاسفانه مشکلات موتورسواران و بیاهمیتی تولیدکنندگان این وسیله دوچرخ نسبت به دیگر رانندگان وسایل نقلیه بیشتر است و تاکنون نیز تلاش برای حل چالشهای موتورسیکلت بینتیجه مانده است زیرا اکثر طرحها، موقتی و سلیقهای اجرا شدهاند…
◾️موتورسواران برای رسیدن به مقصدشان از هر مسیری که بتوانند تردد میکنند
صنعت موتورسیکلتسازی در کشور ما همواره نقش مهمی در توسعه حملونقل شهری و رفع نیازهای متنوع مردم داشته است به طوری که در سال ۱۲۹۱ شمسی ورود اولین موتورسیکلت به ایران توسط گمرک کشور از هند و روسیه ثبت شد و سال ۱۳۳۵ هم نخستین موتورهای ژاپنی وارد ایران شدند و با وقفهای چهار ساله در سال ۱۳۳۹ ورود این موتورها دوباره شروع شد و ایران شاهد ورود برندهای بزرگ جهانی و همچنین رشد کارخانجات داخلی در این حوزه بوده و دهههای ۷۰ و ۸۰ شمسی نقطه عطفی در این صنعت محسوب میشوند چراکه با تغییرات اقتصادی و اجتماعی آن دوره، تحولاتی بزرگ در تولید و عرضه موتورسیکلتهای داخلی رخ داد اما در دهههای اخیر، این صنعت با چالشهای مهمی از تحریمها و کمبود قطعات گرفته تا نیاز به نوآوری برای رقابت با برندهای بینالمللی مواجه بوده است.
افرادی که در شهرهای بزرگ زندگی میکنند از شکایت و گلایه اغلب عابران پیاده و رانندگان خودروها درباره نحوه رانندگی موتورسواران در سطح معابر آگاهاند و البته، حق با آنهاست زیرا معتقدند برخی از موتورسواران برای رسیدن به مقصدشان از هر مسیری که بتوانند – از پیادهروها و جهت مخالف خیابانها گرفته تا در خطوط ویژه و حتی فاصله کم میان دو خودرو در ترافیک – عبور میکنند.
گاهی نیز کار به جایی میرسد که سرعت بالای موتورسواران موجب آسیب به خود و دیگر شهروندان و عابران را به وجود میآورد؛ مسائلی که باعث نگرانی عابران و دیگر رانندگان شده و آنها احساس عدم امنیت میکنند اما متاسفانه راکبان موتورسیکلت چندان توجهی به این مسائل نداشته و میپندارند که بر این وسیله ناایمن تسلط دارند!
از سوی دیگر اما، متاسفانه اغلب خیابانهای شهری ما از کیفیت مطلوب برخوردار نبوده و فاقد استانداردهای لازم هستند، این مسئله برای موتورسواران بیش از سایر رانندگان خودروهای شخصی و ماشینهای سنگین، مشکل ایجاد میکند که برای حل این مورد از مشکلات موتورسواران، بهترین راهکار را میتوان با طراحی لاینها و مسیرهای ویژه حرکت موتورسیکلتها به حداقل ممکن کاهش داد که با این اقدام، احتمال برخورد میان خودروها و موتورسیکلتها تقلیل یافته و امنیت هر دو راننده تامین خواهد شد.
◾️بیش از ۹۰ تا ۹۱ درصد موتورسیکلتهای سطح کشور به سن فرسودگی رسیدهاند
با آغاز فصل گرما، افزایش سفرهای درونشهری، حجم ترافیک و گرایش شهروندان به استفاده از موتورسیکلت در شهرهای بزرگ به عنوان وسیلهای برای تسهیل در تردد، شاهد افزایش حضور موتورسواران در معابر شهری هستیم اما متأسفانه بخش قابل توجهی از راکبان و تَرکنشینان آن همچنان بدون استفاده از کلاه ایمنی تردد میکنند!
مسئولان راهور فراجا همواره تاکید دارند که در بسیاری از تصادفات، شدت حادثه به گونهای نیست که به تنهایی منجر به مرگ شخص شود اما برخورد سر موتورسوار با سطح زمین یا اجسام سخت، جان افراد را میگیرد در حالی که استفاده از کلاه ایمنی استاندارد میتواند به میزان قابل توجهی از آسیبهای جبرانناپذیر جلوگیری کرده و نقش مؤثری در حفظ جان راکب و حتی ترکنشین موتورسیکلت داشته باشد.
جانشین پلیس راهنمایی و رانندگی فراجا با اشاره به اینکه ورود موتورسیکلت به کشور به سال ۱۳۴۹ بازمیگردد گفت: اولین تولید داخلی آن نیز در همان سال انجام شد و تا دهه ۸۰، روند تولید و استفاده از موتورسیکلت روندی معمولی داشت اما از دهه ۸۰ به بعد شاهد افزایش ناگهانی و چشمگیر تعداد موتورسیکلتها بودیم به طوری که اگر آمار سال ۱۳۸۵ تا به امروز را در نظر بگیریم بیش از ۱۶۰ درصد افزایش تعداد موتورسیکلت در کشور را شاهدیم و به تبع این رشد، باید اقدامات فرهنگی و زیرساختی متناسب نیز انجام میشد که متأسفانه به اندازه کافی محقق نشده است!سردار حسن مؤمنی افزود: بر اساس آمارها، حدود ۱۴ میلیون موتورسیکلت در سطح کشور وجود دارد که بیش از ۹۰ تا ۹۱ درصد آنها به سن فرسودگی رسیدهاند و علیرغم اینکه طرح نوسازی آغاز شده اما، اگر محاسبه سرانگشتی انجام دهیم، سالها زمان میبرد تا موتورسیکلتهای فرسوده از چرخه خارج شوند زیرا همزمان، موتورسیکلتهای دیگر نیز به سن فرسودگی میرسند؛ موضوعی که نشان میدهد این نوسازی نیازمند عزم ملی و استمرار جدی است.
وی با اشاره به اینکه ۲۵ درصد فوتیهای ناشی از تصادفات درون شهری مربوط به راکبان موتورسیکلتهاست اضافه کرد: این ارقام در آمارها بسیار نگرانکننده است لذا در حالی که موتورسیکلتسواران جزو کاربران آسیبپذیر مباحث ترافیکی کلانشهرهای کشور هستند اما بخشی از این تلفات نیز به فرسودگی فیزیکی و ناایمنی موتورسیکلتها بازمیگردد!
مومنی از تولیدکنندگان موتورسیکلتهای داخل کشور تقاضا کرد یک کلاه ایمنی همراه با موتورسیکلت به خریداران تحویل دهند تا بتواند نقش مؤثری در کاهش تلفات داشته باشد که تأثیر قابلتوجهی هم بر قیمت تمامشده نخواهد داشت و متذکر شد: از شرکتهای دانشبنیان نیز درخواست میکنم کلاههای ایمنی سبکتر، ایمنتر و مناسب فصل گرما طراحی و تولید کنند زیرا یکی از دلایل مهم تلفات موتورسواران، استفاده نکردن از کلاه ایمنی در فصل گرماست که میتواند نقش مؤثری در کاهش تصادفات درون شهری داشته باشد.
بدین ترتیب اما، آینده این صنعت روشن است زیرا تکنولوژیهای جدید همچون موتورسیکلتهای برقی با هدف کاهش آلایندگی سطح شهرهای بزرگ کشور، بهعنوان مسیرهای نوین رشد شناخته میشوند که البته اگر تولیدکنندگان داخلی بتوانند با بهرهگیری از این فرصتها و توجه به نیازهای بازار جهانی، بر مشکلات فائق آیند، چشمانداز روشنی برای این صنعت متصور خواهد بود وگرنه همان آش و همان کاسه در افزایش خطرات برای راکبان موتورسیکلت، برخورد با عابران پیاده و خودروها و مابقی مسائل لاینحل خواهد ماند.
