اهمیت نظارت بر نحوه اجرای کالابرگ الکترونیکی در آذربایجان شرقی زیر ذرهبین "عصرآزادی"
اعتبار کالابرگ چه زود تمام میشود!
عصرآزادی آنلاین/ شهرام صادق زاده
وضعیت اقتصادی شهروندان ساکن آذربایجان شرقی در ماههای اخیر همانند سایر استانهای پرجمعیت کشور به شدت تحت فشار بوده است زیرا کاهش نرخ اشتغال، مشکلات مالی کسبوکارها از بابت قطعی طولانی مدت دی ماه ۱۴۰۴ و فشار اقتصادی بر خانوادهها از جمله مسائلی است که مردم استان با آن دست و پنجه نرم میکنند.
در حقیقت، مشکلات اقتصادی به ویژه در دوران رکود و نوسانات ارزی به شدت به کسبوکارها آسیب زده و حذف ارز ترجیحی به همراه قطعی اینترنت در ماه گذشته، فشار زیادی را به معیشت مردمان ساکن این استان وارد کرده است.
علیرغم اینکه مردم آذربایجان شرقی از طرح اعطای کالابرگ الکترونیکی استقبال کردهاند اما پس از حذف ارز ترجیحی اقلام اساسی، گرانی افسارگسیختهای گریبانشان را گرفته است که نباید به سایر اقلام خانوار تَسری مییافت!
هر چند دولت چهاردهم ۱۱ قلم کالاهای اساسی را برای خرید با کالابرگ الکترونیکی مجاز اعلام کرده است اما بررسیهای خبرنگاران آذربایجان شرقی نشان میدهد خرید کالابرگ محدود به آن کالاها نیست و فروشگاه های خُرد به ویژه در شهرستانها بدون محدودیت کالا تحویل میدهند؛ موضوعی که معلوم نیست به نفع مردم است یا به سود فروشندگان تمام میشود…
اعتبار کالابرگ تنها بخشی از هزینهها را پوشش میدهد
موضوع مُکفی بودن اعتبار کالابرگ الکترونیکی در برابر سطح واقعی قیمتهای خانوارها این روزها به یکی از محورهای اصلی انتقادات مردمی تبدیل شده است؛ انتقادی که ریشه آن را باید در پیامدهای حذف ارز ترجیحی و جهش قیمت کالاهای اساسی جستجو کرد.
در حقیقت، اگرچه طرح کالابرگ امکان خرید اقلام اساسی را فراهم میکند اما افزایش مُداوم قیمتها باعث شده است بسیاری از خانوارها همچنان ناچار باشند برای تکمیل سبد مصرفی خود، هزینه مابهالتفاوت اجناس را از جیب خود پرداخت کنند!
یکی از خریداران با اشاره به اقلام خریداری شده میگوید: یک میلیون تومان کافی نیست و آخرش چیزی نمیماند؛ ماستی که ۸۰ هزار تومان بوده، ۲۰۰ هزار تومان شده است، گوشت را هم که اصلاً نمیتوان خریداری کرد زیرا دو بسته گوشت یک کیلویی گرفتیم، کل اعتبار تمام شد و بقیه را خودمان پرداخت کردیم!
با این اوصاف، اکثریت سرپرست خانوارها تاکید دارند که در ماههای گذشته، بدون کالابرگ هم امکان خرید وجود داشت اما این روزها قیمتها به حدی افزایش یافته که این اعتبار تنها بخشی از هزینهها را پوشش میدهد و برای خرید سایر اقلام ضروری خانواده، باید آستین ها را بالا بزنیم و نصف حقوق ماهانه را پرداخت کنیم.
بررسیهای میدانی گزارشگر “عصرآزادی” نشان میدهد برخی از صاحبان فروشگاهها از افزایش تقاضا برای اقلام مشمول کالابرگ و نبود کمبود کالا خبر میدهند زیرا از قرار معلوم، بیشترین استقبال شهروندان آذربایجان شرقی از روغن، برنج، گوشت و مرغ بوده و کالابرگ تاثیر محسوسی بر افزایش فروش این اقلام داشته است.

سازمان مالیاتی و دارایی هیچگونه حمایتی به عمل نمیآورند!
مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی آذربایجان شرقی با اشاره به اینکه در مرحله دوم اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی، از تاریخ ۱۶ بهمن ۱۴۰۴ تا ۲۷ بهمن ۱۴۰۴، بیش از ۹۴۴ هزار خانوار در سطح آذربایجان شرقی از اعتبار تخصیصیافته استفاده کردهاند گفت: این میزان معادل ۶۳ درصد از کل خانوارهای استان است.
“بهزاد غفاری” با اشاره به اینکه تعداد کل خانوارهای استان یک میلیون و ۴۸۹ هزار و ۲۸۸ خانوار است افزود: در این بازه زمانی، مجموع اعتبار مصرفشده توسط خانوارهای استان بالغ بر ۲۵ هزار و ۵۳۹ میلیارد ریال بوده که نشاندهنده استقبال مطلوب خانوارها از این طرح حمایتی است.
اما اکثریت صاحبان سوپرمارکتها و خواربارفروشیهای مناطق مختلف آذربایجلن شرقی معتقدند علیرغم رضایت عمومی مردم از اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی، قیمت کالاهای اساسی طی یک ماه گذشته به صورت نجومی افزایش یافته و وصول بدهی دولت از بابت فروش اقلام کالابرگ توسط فروشگاهها با تاخیر صورت میگیرد.
به گفته آنها، در اوایل اجرای این طرح، پرداخت مطالبات به صورت منظم صورت میگرفت اما گویا این روزها مطالبات با تاخیر سه روزه واریز میشود و حتی مبالغ پایین بدهی دولت به فروشگاه های مواد غذایی از جمله بدهی به ازای فروش دو یا سه کالابرگ حدود یک هفته به طول میانجامد!
مدیران فروشگاههای مواد غذایی این استان از کُند بودن عملیات اجرایی سیستم نرمافزار کارتخوانهای مخصوص پرداخت کالابرگ گلایه کرده و میگویند در شرایط خاص در صف مقدمخدمت رسانی به مردم قرار داریم اما متاسفانه در قبال این همه خدمت و تلاش، سازمان امور مالیاتی و دیگر ارگانها هیچگونه حمایتی به عمل نمیآورند!
گویا برخی از فروشگاهها نوع کالا را جابهجا ثبت میکنند!
یک شهروند نیز در جواب این پرسش که شما با کالابرگ کدام اقلام را خریداری کردهاید میگوید: من ترجیح دادم شوینده بخرم چرا که این روزها شوینده بسیار پرمصرف است و هزینه خرید آن برای خانه بالاست و من از صاحب سوپرمارکت خواستم که به من شوینده بفروشد و او قبول کرد.
به گفته شهروندان گویا برخی از مغازهداران نوع کالا را جابهجا ثبت میکنند تا جزو اقلام مصرفی محسوب شود به طوری که ممکن است یک مشتری، شوینده یا تنقلات یا حتی نان خشک خریداری کند اما فروشنده طوری درج میکند که آن شهروند برنج یا حبوبات خریده است!
این در حالی است که به گفته شهروندان ساکن استان آذربایجان شرقی، از قرار معلوم در فروشگاههای بزرگ زنجیرهای امکان خرید خارج از چارچوب تعیین شده وجود ندارد و شهروندان تنها کالاهای مجاز اعلامی در لیست اقلام اساسی را انتخاب میکنند.
نکته جالب توجه این است که فروش اقلامی که در لیست وجود ندارند و اعلام اقلام موجود در لیست به جای کالای خریداری شده، خود باعث میشود آماری اشتباه از نیاز به کالاهای اساسی استحصال شود که در کل، خطای سیاستگذار را در پی خواهد داشت!
بدین ترتیب، اکثریت مردم آگاه و نکتهسنج آذربایجان شرقی از معطلی زیاد در فرآیند پرداخت اقلام کالابرگی گلایهمندند اما چون این طرح تازه به اجرا درآمده است چندان جای اعتراضی برای آن نمیاندیشند و معتقدند باید تا رفع مشکلات، صبور باشیم.