"عصرآزادی" ضرورت توجه به گرانی سرسامآور و کمبود اقلام دارویی مردم کشور را بررسی میکند؛
بیماران بلاتکلیف، منتظر تعیین تکلیف
عصرآزادی/ شهرام صادق زاده
سالهاست مردم ایران با مشکل کمبود و گرانی دارو درگیر هستند اما پس از جنگ ۴۰ روزه اخیر، نه تنها با کمبود دارو بلکه با افزایش سرسامآور قیمت دارو هم مواجه شدهاند به طوری که با یک گشت و گذار ساده در مقابل داروخانههای شهرهای بزرگ میتوان به عمق مشکلات فاجعهبار مردم در نحوه تهیه اقلام دارویی موردنیاز خود پی برد؛ مصائبی که بیماران نیازمند به دلیل شرایط بحرانی کشور بیش از پیش در معرض آسیبهای سلامتی قرار گرفتهاند و کسی فریادرسشان نیست!
به گفته کارشناسان اقتصادی، موضوعاتی مانند افزایش نرخ ارز، تورم و ناهماهنگی میان سازمان غذا و دارو و بیمهها، عامل اصلی این گرانیها هستند، این وضعیت شکننده منجر به کاهش توان خرید بیماران و نارضایتی عمومی شده است که گویا همزمان، تولیدکنندگان دارو نیز به دلیل مشکلات اقتصادی و تأخیر در پرداخت مطالبات، با چالشهایی در ادامه تولید مواجهاند.
با این اوصاف، افزایش قیمت دارو، تحتتأثیر عوامل مختلفی از جمله تورم و مشکلات اقتصادی، باعث شده بیماران نیازمند و خاص برای تهیه داروی خود با مشکلات عدیدهای مواجه شوند و بخشی از آنان به دلیل گرانی، از خرید دارو صرفنظر کنند؛ مواردی که باعث واکنشهای گسترده در بین کاربران فضای مجازی و رسانههای دیجیتال شده و تداوم این روند میتواند پیامدهای خطرناکی برای نظام سلامت کشور داشته باشد…
◾️بیماران دارویی را میخواهند که پزشک برای سلامتیشان تجویز کرده است
در شرایطی که پیامدهای جنگ ۴۰ روزه اخیر همچنان بر فضای اقتصادی و معیشتی کشور اثر گذاشته است اما، حوزه دارو و درمان با وضعیتی دوگانه مواجه شده است؛ از یکسو تأمین داروهای حیاتی با اتکا به پیشبینیهای انجام شده در سطح بیمارستانی در وضعیت نسبتاً پایدار قرار دارد و از سوی دیگر، افزایش هزینهها و فشار مالی بر بیماران نیازمند به یکی از چالشهای جدی نظام سلامت تبدیل شده است.
با این حال، مهمترین مسئله پس از جنگ اخیر، کمبود گسترده دارو به همراه افزایش قیمت داروهای وارداتی، نوسانات مستمر نرخها و عقبماندگی بیمهها در جبران هزینههاست؛ موضوعی که در برخی موارد سهم پرداختی بیماران را به طور محسوس افزایش داده و فشار اقتصادی قابل توجهی بر خانوادههای بیبضاعت وارد کرده است که در صورت تداوم میتواند شکاف میان نیاز درمانی و توان اقتصادی بیماران را عمیقتر کند!
یک واقعیت در بازار داروی کشور وجود دارد؛ بیماران نیازمند نمیتوانند منتظر اصلاحات تدریجی پروسه بهبود تولید و عرضه دارو بمانند، برای آنها تفاوتی ندارد مشکل در تخصیص ارز، انتقال ارز و بدهی بیمههاست یا اینکه مشکل در نحوه قیمتگذاری، تولید یا توزیع است زیرا آنها فقط دارویی را میخواهند که پزشک برایشان تجویز کرده است و از قرار معلوم، گویا دارو در کشور وجود دارد اما دسترسی پایدار به آن با اختلال روبهرو است و این اختلال را مردم در داروخانهها بیش از هر گزارش و آمار دیگری احساس میکنند.
در حالی که بحث حذف ارز ترجیحی و اصلاح نظام یارانهها بار دیگر به یکی از محورهای اصلی تصمیمگیری اقتصادی دولت چهاردهم تبدیل شده، نگرانیها درباره آینده بازار دارو نیز شدت گرفته است به طوری که مدافعان حذف ارز ترجیحی از لزوم پایان دادن به رانت و فساد سخن میگویند اما منتقدان هشدار میدهند که بدون ایجاد زیرساختهای حمایتی، نخستین قربانی این تصمیم، بیماران خواهند بود و در این میان، بیماران قربانی ذائقه نامسئولان در حوزه تصمیمگیری هستند.
آنچه از میان روایتهای بیماران و اظهارات مسئولان برمیآید، شکاف عمیقی بین وعدهها و واقعیتهای میدانی وجود دارد؛ بیماران نیازمند نه تنها با کمبود دارو، بلکه با گرانیهای نجومی و نبود شفافیت در توزیع دارو دست و پنجه نرم میکنند و جالب اینکه گرچه مسئولان نیز از تلاشهای خود میگویند اما بهانه جدیدی برای خود تنظیم کردهاند تا افکار عمومی را قانع کنند که همانا شرایط جنگ و تحریم، راه را برای تأمین کامل دارو دشوار کرده است؛ توجیه یک بیکفایتی جدید که بازهم دشمن را باعث و بانی بیتدبیریهای داخلی قلمداد میکند!
◾️حفظ دسترسی مردم کشور به اقلام دارویی اولویت نخست مسئولان باشد
رئیس کمیسیون بهداشت مجلس با بیان اینکه افزایش قیمت دارو و ضعف منابع بیمهها فشار سنگینی بر بیماران وارد کرده است گفت: با توجه به محدودیت منابع مالی سازمانهای بیمه سلامت و تأمین اجتماعی، متأسفانه میزان پرداخت از جیب مردم به شدت افزایش یافته و بسیاری از بیماران دیگر توان تأمین داروهای مورد نیاز خود را ندارند و این موضوع بهویژه برای بیماران مبتلا به سرطان و بیماران صعبالعلاج که ناچار به مصرف مستمر داروهای تخصصی هستند، مشکلات فراوانی ایجاد کرده است.
“حسینعلی شهریاری” با اشاره به اینکه بیماران صعبالعلاج بیش از سایر گروههای درمانی در تامین دارو با مشکل مواجهاند افزود: حتی در مورد داروهای بیماران دیابتی که جمعیت قابل توجهی از مردم کشور را تشکیل میدهند، فرانشیزهایی که بیماران باید پرداخت کنند، برای بسیاری از خانوادهها سنگین و غیرقابل تأمین شده و این مسئله، یکی از چالشهای جدی حوزه سلامت به شمار میرود.
وی با هشدار نسبت به پیامدهای تداوم این وضعیت اضافه کرد: اگر هرچه سریعتر برای رفع این مشکلات چارهاندیشی نشود، بدون تردید سلامت جامعه بیش از گذشته در معرض خطر قرار خواهد گرفت و آثار آن در افزایش هزینههای درمان، تشدید بیماریها و کاهش دسترسی مردم به خدمات سلامت نمایان خواهد شد.
شهریاری با اشاره به مطالبات شرکتهای دارویی، تولیدکنندگان و شرکتهای پخش دارو تاکید کرد: بدون تردید شرکتهای دارویی، تولیدکنندگان و شبکه توزیع دارو مطالباتی از دولت دارند و این مطالبات باید پرداخت شود اما معتقدم این مطالبات از بین نخواهد رفت و دیر یا زود پرداخت خواهد شد.
رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس یادآور شد: از شرکتهای دارویی درخواست میکنیم همکاری بیشتری با دولت داشته باشند تا بتوانیم از این شرایط عبور کنیم زیرا معتقدم توان و ظرفیت شرکتهای دارویی داخل کشور به گونهای است که حتی اگر دولت برای یک یا حتی دو سال با محدودیتهای مالی مواجه باشد، این شرکتها میتوانند با مدیریت مناسب فعالیت خود را ادامه دهند تا پس از بهبود وضعیت مالی دولت، مطالبات آنها به طور کامل پرداخت شود.
شهریاری در پایان خاطرنشان کرد: حفظ دسترسی مردم کشور به اقلام دارویی باید اولویت نخست همه دستگاههای اجرایی و فعالان حوزه بهداشت و درمان باشد و لازم است دولت چهاردهم، سازمانهای بیمهگر، تولیدکنندگان و شرکتهای پخش دارو با همکاری و همدلی مضاعف، اجازه ندهند مردم نیازمند به دارو و بیماران خاص نیازمند به درمان بیش از این تحت فشار قرار گیرند.
بدین ترتیب و با توجه به بازار آشفته و چالشبار دارو، از یکسو بیماران و خانوادهها کمبود برخی اقلام دارویی را در داروخانهها احساس میکنند و از سوی دیگر، تولیدکنندگان و فعالان صنعت دارو از مشکلات نقدینگی، مطالبات معوق، دشواری تأمین ارز و ناکارآمدی برخی ساز و کارهای قیمتگذاری و توزیع گلایه دارند و در این میان، فوت زمان تنها به فوت عمر بیماران نیازمند میانجامد که متاسفانه برای کمتر کسی مهم است و همواره مورد غفلت قرار میگیرد.
